Không gì là không thể, nhưng đừng kể đến bơi!


phindeliGiờ thì bạn bè người quen gặp anh đều gọi “Thị trưởng”. Dường như không ai nhớ anh đang là giám đốc công ty cổ phần Tổng Hợp Quốc Tế IDS (Internatinal Distribution Services) chuyên phân phối hàng thực phẩm và tiêu dùng. Việc tham gia đấu giá và mua được thị trấn Buford (trực thuộc bang Wyoming, Mỹ) với giá 900.000USD đã khiến Phạm Đình Nguyên – một doanh nhân chưa mấy ai biết đến – nổi như cồn. Cú hích này đã khiến anh thành công hơn khi điều hành công ty cổ phần IDS và mạnh dạn lập thêm công ty cổ phần PhinDeli với sản phẩm đầu tiên là cà phê mang nhãn hiệu PhinDeli.

1/ IDS (Internatinal Distribution Services) với triết lý kinh doanh “Không gì là không thể”

PV: Nguyên bắt đầu sự nghiệp riêng với IDS từ khi nào?

Phạm Đình Nguyên (PĐN): Từ năm 2009, lúc đầu là công ty TNHH Thiên Kim An, đến năm 2011 đổi tên là công ty cổ phần IDS, chuyên phân phối hàng thực phẩm và tiêu dùng cho các công ty Việt Nam và nước ngoài.

PV: Bạn là cổ đông lớn nhất hay chỉ là giám đốc điều hành?

PĐN: Tôi là cổ đông lớn nhất.

PV: IDS đã bắt đầu ra sao và hiện nay đang là nhà phân phối cho nhãn hiệu nào?

PĐN: Chúng tôi chọn thị trường miền bắc làm nơi khởi nghiệp. Lúc đầu doanh số be bé chỉ vài trăm triệu đồng một năm, phân phối các sản phẩm trà xanh C2 (thuộc URC, một tập đoàn thực phẩm của Philippin), dầu gội đầu X-Men…Hiện nay IDS còn là tổng thầu các sản phẩm Vissan ở thị trường các tỉnh phía bắc. Năm 2011, chúng tôi lập chi nhánh công ty ở Sài Gòn và hiện phân phối chính cho Nestle, dầu nhớt BP – Castrol, dầu gội X- Men… Hiện nay, doanh số hàng năm đã lên đến 450 tỷ đồng.

PV: Nguyên sinh ra và lớn lên ở Sài Gòn, tại sao lại chọn địa bàn phía Bắc để khởi nghiệp?

PĐN: Vì đó là thị trường khó thâm nhập. Biết rằng khó, nhưng tôi nghĩ nếu mình thành công ở phía Bắc thì dễ dàng mở rộng ra những thị trường khác.

PV: Trong các nhãn hiệu mà IDS phân phối, cái nào Nguyên làm tốt nhất?

PĐN: Tôi nghĩ là Vissan, vì IDS phải xây dựng mạng lưới phân phối, nhân viên, mở điểm bán…. cho sản phẩm Vissan ở thị trường các tỉnh miền Bắc. Lúc chưa giao cho IDS, Vissan chỉ có một – hai đại lý ở mỗi tỉnh miền Bắc, họ phân phối nhiều nhãn hiệu thực phẩm cùng một lúc nên không tập trung lo phát triển nhãn hàng Vissan. Đó là kiểu phân phối bị động.

IDS phân phối chủ động, bên cạnh việc tăng doanh số bán hàng còn giúp công ty Vissan sở hữu dữ liệu 20.000 điểm bán ở miền Bắc với những thông tin như: khách hàng thường mua hàng ở đâu, mua cái gì, mua làm gì….Đây mới là giá trị lớn nhất. Có được dữ liệu này, sản phẩm Vissan sẽ có chỗ đứng vững vàng ở thị trường phía Bắc, vì tôi quan niệm hệ thống phân phối là tài sản quý nhất của doanh nghiệp.

Khi nhận đề nghị của Vissan, trong vòng 30 ngày, IDS tuyển 27 nhà phân phối, 100 nhân viên bán hàng và 20 nhân viên giám sát bán hàng. Một năm sau, sản phẩm Vissan tiêu thụ tại thị trường các tỉnh miền Bắc tăng trưởng doanh thu gần 50%!

cafe-phindeli

PV: Dường như cơ hội tổng thầu cho Vissan ở thị trường phía Bắc đến sau khi Nguyên mua được Buford?

PĐN: Đúng, vì sau khi mua Buford, rất nhiều cơ hội đến với tôi và IDS. Chính tổng giám đốc Vissan đã gọi cho tôi sau sự kiện đó. Ban Giám đốc đã đặt niềm tin vào tôi và cho tôi cơ hội áp dụng kiến thức đã được học.

Nếu không có vụ Buford, IDS chưa chắc được Vissan để mắt đến, đó là một thực tế! Ngày trước, IDS phải đi tìm nhà sản xuất để thuyết phục họ cho mình phân phối, giờ chúng tôi có nhiều chọn lựa hơn cho mình! (cười)

PV: Câu Nguyên thường nói: Không gì là không thể là châm ngôn sống của Nguyên hay là triết lý kinh doanh?

PĐN: Đó là châm ngôn sống của tôi, cũng là triết lý kinh doanh của IDS và PhinDeli.

PV: Triết lý này được áp dụng ở IDS như thế nào?

PĐN: Ở công ty IDS, chúng tôi có câu hỏi thường xuyên “Bạn muốn thu nhập bao nhiêu tiền mỗi tháng?” chứ không phải là “Bạn phải làm chỉ tiêu bao nhiêu?”. Tinh thần chung của công ty đề ra là: Vì cuộc sống tươi đẹp, mỗi người tự quyết định cuộc sống của mình. Nếu muốn có cuộc sống tươi đẹp, thì phải có thu nhập cao; nếu muốn thu nhập cao, bạn phải là số 1 trong thị trường của mình và là số 1 trong đội của mình.

IDS đặt ra mục tiêu cạnh tranh lẫn nhau cho nhân viên. Có 3 công đoạn cho nhân viên trong một ngày: Công đoạn 1: lập mục tiêu trong ngày; Công đoạn 2: thực hiện mục tiêu trên thị trường; Công đoạn 3: tự chấm lương, chấm thưởng và đặt ra chỉ tiêu cho ngày hôm sau. Nhân viên IDS tự đặt ra chỉ tiêu: Không đạt 10 đơn hàng thì không ăn trưa!

Vào mỗi ngày, khi nhân viên có đơn hàng đầu tiên sẽ nhắn tin về cho giám sát, và giám sát nhắn cho các bạn khác trong đội. Còn nhân viên giám sát cũng không đơn thuần là người giữ chức vụ cao hơn mà phải là người làm gương, huấn luyện và hỗ trợ cho nhân viên bán hàng. Cụ thể hàng ngày họ sẽ đi thị trường cùng với một nhân viên làm chưa tốt và hỗ trợ làm mẫu cho nhân viên đó xem và học hỏi.

PV: Những quy trình đó Nguyên học ở đâu hay tự nghĩ ra?

PĐN: Có học và tổng hợp kinh nghiệm từ những công ty tôi từng làm việc, nhưng không phải copy và paste mà từng bước hoàn thiện theo hoàn cảnh cụ thể.

PV: Nhìn vào bảng tiểu sử của Nguyên trước khi thành lập IDS, có vẻ như Nguyên “nhảy việc” nhiều nhỉ?

PĐN: Đúng là chỉ có thời gian tôi làm ở Coca Cola là được lâu: 6 năm, còn các công ty khác như Nokia, Mars Food, ICP, Kinh Đô…. cứ hai năm rồi thôi, coi như cái duyên vậy, hết duyên thì thôi. Có lúc đang làm cho Nokia rất tốt, tôi nhận lời về làm Phó tổng giám đốc ICP ai cũng cản, vì tại sao đang làm cho những công ty danh tiếng của nước ngoài thì lại về công ty Việt Nam làm gì. Thế nhưng, như chị biết, làm việc ở công ty nước ngoài chỉ trải nghiệm được công việc ở vị trí được giao, không tổng quát hết mọi việc như công ty Việt Nam. Mặt khác, kiến thức làm cho công ty nước ngoài không áp dụng được cho công ty Việt Nam – bởi nguồn lực hạn chế, một người làm ở công ty Việt Nam thường kiêm nhiều việc. Có thể nói, tôi học được rất nhiều từ ICP và Kinh Đô mà không phải trả học phí khi lập ra công ty riêng của mình. Tất nhiên không có công ty nào hoàn mỹ, có những việc mình thấy không được thì sau này mình tránh lặp lại.

PhinDeli.Tuyen.ngon.ca.phe-7

2/ Thích ngửi mùi cà phê và mơ thương hiệu Việt mang tầm quốc tế:

PV: Đang làm công ty chuyên phân phối, Nguyên nghĩ gì mà lại sang Mỹ tham gia đấu giá mua thị trấn Buford? Ý định đó đến từ đâu?

PĐN: Đến một cách bất chợt, khi tôi đọc thông tin trên mạng VnExpress ngày 16/3/12 tôi liền nghĩ tại sao mình không thử tham gia biết đâu mình mua được. Lúc đó tôi chưa bao giờ đi Mỹ. Khi lên mạng làm thủ tục xin Visa đi Mỹ, tôi thấy lịch hẹn chỉ còn trống sau ngày đấu giá nên liền làm đơn xin phỏng vấn khẩn cấp, dù đã nghe là cơ hội lấy Visa từ những lá đơn xin phỏng vấn khẩn cấp rất hiếm hoi. Thế mà tôi được chấp thuận. Đó cũng là cơ duyên.

Vào cuối tháng 3/2012 tôi sang Mỹ phải vay mượn bạn bè và người thân ở đó 100.000USD để đặt cọc tham gia đấu giá, vì không thể chuyển tiền từ Việt Nam sang Mỹ. Lúc ở Việt Nam, tôi nghĩ thị trấn này bán được với giá 300.000USD là tối đa. Sang Mỹ, tham quan thị trấn Buford rồi, tôi nghĩ khoảng 600.000USD. Khi đọc thấy tin tức trên báo chí Mỹ đưa về cuộc đấu giá này nhiều quá, tôi nghĩ 1 triệu USD. Khi một có một người tham gia đấu giá qua điện thoại trả 880.000USD, tôi liền trả 900.000USD và không ngờ mình thắng. Thú thật lúc đó tôi cũng không biết lấy đâu ra 800.000USD, chỉ nghĩ cùng lắm là mất 100.000USD tiền đặt cọc.

Luật của Mỹ quy định trong vòng 30 ngày, người thắng cuộc phải trả đủ tiền cho ông chủ sở hữu, nếu không bị mất tiền cọc. Nếu không nhờ anh em bạn bè và người quen thương và giúp đỡ, chắc tôi cũng không may mắn có ngày hôm nay. Toàn là tiền mượn không có lãi, chứ nếu vay là chết! Tôi sinh ra trong gia đình không phải đại gia, làm được gì như ngày hôm nay cũng nhờ có người thương. (cười)

Chị hỏi tôi mục tiêu đầu tiên tôi nghĩ đến khi quyết định mua Buford? Thực sự tôi không nghĩ mình đầu cơ bất động sản vì không giỏi lãnh vực này. Lúc đó tôi chỉ nghĩ mình chỉ trả 300.000USD để quảng bá cho IDS và marketing cho sản phẩm Việt Nam. Tôi có một mơ ước mãnh liệt là xây dựng những thương hiệu Việt “quốc hồn quốc túy” mang tầm quốc tế.

Việt Nam là nước xuất khẩu nhiều mặt hàng nhưng toàn là xuất thô hoặc làm gia công chứ chưa có nhãn hiệu sản phẩm nào để người nước ngoài nhớ đến. Nên lúc đó tôi nghĩ mất 6 tỷ đồng mua một thị trấn ở Mỹ để làm showroom giới thiệu hàng Việt thì quá rẻ.

Và khi phải mua đến 900.000USD như thực tế, tôi thấy cũng đáng mua. Hiệu ứng của việc này chị đã thấy rồi!

PV: Thông tin trong từ điển Wikipedia ghi “ Hai người đàn ông từ Việt Nam không rõ danh tính trúng đấu giá và mua thị trấn này vào ngày 5/4/2012”. Nguyên là một trong hai người đàn ông từ Việt Nam? Người kia là ai? Có phải Nguyên đại diện cho người này hoặc ai khác?

PĐN: Tôi đi Mỹ lần đầu tiên, nên cần một người bạn rành đường đi nước bước đi cùng mình. Buổi tham gia đấu giá thị trấn Buford có nhiều người Mỹ, người Nhật, người Trung Quốc và chỉ có hai người Việt Nam là tôi và anh bạn. Có rất nhiều phóng viên báo chí ở đó và tôi yêu cầu họ không được chụp hình.

Tôi chỉ đại diện cho IDS thôi! Và đến nay tôi vẫn chưa trả nợ xong số tiền mua Buford.

PV: Có lời rồi, sao Nguyên không bán luôn khỏi mang nợ?

PĐN: Bây giờ thị trấn đó không phải của riêng tôi nữa rồi, nó đã trở thành biểu trưng cho tinh thần doanh nhân Việt, một niềm tự hào – không biết có ai tự hào không, tôi nghĩ vậy thôi. Sự kiện đó đã có ý nghĩa đến tinh thần của người Việt nên tôi không thể bán.

PV: Chưa trả nợ xong tiền mua Buford, nhưng Nguyên lại tiếp tục đầu tư 500.000USD cho dự án PhinDeli, có mạo hiểm không?

PĐN: Tuy chưa trả hết nợ, nhưng thấy có tiềm năng phải đi tiếp, không thể dừng lại được, kinh doanh là vậy. PhinDeli không chỉ là tên mới của Buford mà cũng là công ty cổ phần sản xuất cà phê PhinDeli.

Tất nhiên tôi cũng không thích nợ, nhưng không sợ, vì nghĩ mình làm được. Nhưng áp lực thì có, ngay khi về Việt Nam sau khi mua Buford, do mình tự tạo ra nhiều hơn. Mong Buford sẽ giúp mình làm marketing tốt hơn, tôi suy nghĩ làm nhiều thứ và có xin ý kiến của nhiều đàn anh từng trải. Nhưng con đường đi phải là của mình, mình phải nghĩ.

Thực ra con số đầu tư 500.000USD cho việc tung PhinDeli ra thị trường là không đủ đâu, nhưng tôi có chọn lọc cái gì nên làm trước, cái gì làm sau.

nguyen

PV: Phải thừa nhận là cái tên PhinDeli dễ nhớ và có ý nghĩa. Việc chọn cà phê làm sản phẩm đầu tiên phân phối ở Mỹ cũng hay, nhưng ý tưởng này đến từ đâu?

PĐN: Cái tên đó là thành quả của nhiều anh em, là kết quả của vài trăm cái tên, có sự góp ý của anh Đỗ Quốc Tuấn. Còn ý tưởng chọn cà phê? Tình cờ khi uống cà phê tôi nghĩ ra. Tôi không hiểu nhiều về cà phê nhưng vốn ưa thích mùi cà phê, trên xe hơi luôn để hạt cà phê khử mùi.

Tôi chọn cà phê vì thức uống này có điểm chung giữa Việt Nam và Mỹ: đây là loại thức uống quen thuộc của người Việt lẫn người Mỹ. Tại sao mình không giới thiệu cách uống cà phê của người Việt cho người Mỹ biết?

PV: Hiện nay PhinDeli đã được Nguyên giới thiệu đến đâu rồi?

PĐN: Chúng tôi tung sản phẩm cà phê PhinDeli gần như đồng thời ở cả Việt Nam và Mỹ, dù nhiều người khuyên tôi nên tập trung vào một thị trường nào đó thôi để “bảo toàn lực lượng”.

Ở Việt Nam thì cà phê PhinDeli đã bày bán tại một số các chuỗi siêu thị lớn, đồng thời từng bước thâm nhập vào hệ thống cửa hàng tạp hóa. Nhờ báo chí đưa tin nên nhân viên bán hàng của chúng tôi đi đến đâu cũng được đón tiếp. Họ có thể không mua nhưng họ rất lắng nghe nhân viên chúng tôi giới thiệu về thương hiệu, sản phẩm. Đối với một thương hiệu mới trong ngành hàng cà phê rang xay như PhinDeli thì đây là một kết quả hơn cả mong đợi.

Còn ở Mỹ, chúng tôi sẽ chính thức giới thiệu cà phê PhinDeli vào ngày 3/9 tại Buford. Và đây cũng là ngày chúng tôi chính thức đổi tên thành thị trấn PhinDeli, đồng thời giới thiệu quán cà phê PhinDeli đầu tiên tại Mỹ. Điểm độc đáo của quán là bức tranh được thể hiện theo lối hoành tráng dài gần 10m, mô tả các công đoạn trồng, thu hoạch, lưu kho, sơ chế, chế biến và thưởng thức cà phê. Khách tham quan thị trấn sẽ được thưởng thức miễn phí cà phê PhinDeli pha bằng phin.

Để quảng bá cho thị trấn mới, chúng tôi cho đặt các pa-nô lớn dọc xa lộ từ Cheyenne (thủ phủ bang Wyoming) đi Buford. Trên các pa-nô chỉ đường này là thông báo tên thị trấn mới PhinDeli cùng hình ảnh của tôi và ông Don Sammons.

Một pa-nô lớn “Welcome to PhinDeli Town” sẽ được đặt ngay trước khi khi lái xe vào địa phận thị trấn. Tôi nghĩ, đây là nơi mà mọi người sẽ dừng lại chụp hình lưu niệm, giữ lại khoảnh khắc tự hào về một thị trấn cà phê đầu tiên của người Việt trên đất Mỹ.

Chúng tôi cũng thuê dài hạn công ty PR chuyên nghiệp loại vừa PR Buckingham Bates Global Marketing để quảng bá thương hiệu PhinDeli tại Mỹ. Đây cũng là công ty đã tiếp thị rất thành công cho cuộc đấu đấu giá “Thị trấn nhỏ nhất nước Mỹ” Buford.

PV: Nguyên có định lôi kéo thêm cư dân về PhinDeli và làm nó sống dậy?

PĐN: Không nghĩ đến. Buford vốn nổi tiếng vì nó là thị trấn nhỏ nhất nước Mỹ và chỉ có một cư dân và tôi không muốn phá vỡ điều đó. Tất nhiên, tôi mong muốn thị trấn đó sôi động hơn, khách du lịch dừng chân thử cà phê, mua sắm đồ lưu niệm, đổ xăng.… nhiều hơn, điều đó sẽ góp phần vào nền kinh tế của bang Wyoming. Chỉ cần họ tò mò ghé xem ông Việt Nam ngớ ngẩn làm gì ở đó cũng là điều tôi nhắm tới. Tôi đã sửa sang xây dựng cửa hàng tốt hơn, tiện nghi hơn, bổ sung nhiều mặt hàng lưu niệm đến từ Việt Nam nhưng không định làm dịch vụ lưu trú, dù đất rộng mênh mông.

PV: Ai sẽ thay Nguyên quản lý ở đó, khi Nguyên còn công ty ở Việt Nam?

PĐN: Tôi thuê lại người cư dân cũ của thị trấn là ông Don Sammons, đồng thời ông cũng là một đối tác của dự án. Điều rất hay là ông ủng hộ dự án của tôi và tỏ ra thích nó. Don Sammons sống ở gần đó, sẽ giúp tôi quản lý toàn bộ thị trấn, huấn luyện nhân viên, chưa kể ông am tường từng ngóc ngách của Buford, có thể làm hướng dẫn viên cho du khách. Cũng có thể xem Don là “Đại sứ cà phê Việt” nữa. Ông có viết một cuốn tự truyện về 32 năm sống ở Buford và sẽ dành một chương để nói về sự hồi sinh của Buford. Bản thân ông Sammons – năm nay 63 tuổi – là người rất thú vị. Ông có thể là thợ xây, thợ điện, thợ mộc…cái gì cũng làm được hết. Có những người khách ghé qua Buford đổ xăng chỉ để gặp ông. Nếu không có những người như ông Don Sammons thì dự án của tôi không thể thực hiện thành công được.

tap chi doanh nhan 2

3/ Coi trọng việc sống tử tế, điểm mạnh là gia đình và bạn bè

PV: Chưa đến 40, có công ty riêng, mua được thị trấn Mỹ như mong ước và nổi tiếng ngay sau đó, có vẻ như Nguyên đang trên đà thành công nhỉ?

PĐN: Sự thành công thì có nhiều cách nhìn lắm. Tôi cho rằng không có sự thành công nào là chắc chắn. Nếu bạn có điểm mạnh thì bạn cũng có điểm yếu, không ai mạnh hoàn toàn!

PV: Thế điểm yếu của Nguyên là gì? Có cái gì là …không thể?

PĐN: Học hoài… mà vẫn không biết bơi! Tôi theo học môn này 4 lần rồi, nhưng lần nào cũng ….thất bại, các thầy cũng bó tay!

PV: Điều gì Nguyên coi trọng trong đời sống?

PĐN: Theo tôi, điều quan trọng nhất trong đời là sống tử tế với nhau. Nếu cố gắng sống tử tế với mọi người thì cuối cùng dù mình có làm gì thì cũng không hổ thẹn với bản thân, với người thân và bạn bè.

tap chi doanh nhan

PV: Dường như tài thương thuyết là điểm mạnh của Nguyên, đúng không?

PĐN: Dù có nói giỏi thì cuối cùng thuyết phục được người khác chính là sự chân thật, không lên gân, không giả tạo. Con người mình ra sao thì sớm muộn người ta cũng nhìn thấy thôi!

Tôi lại nghĩ điểm mạnh của mình là gia đình và các mối quan hệ với bạn bè! (cười)

PV: Mỗi khi muốn xả stress, Nguyên làm gì?

PĐN: Đàn piano, dù tôi đánh đàn rất kém. Thuở bé, bố tôi bắt học chơi piano, thực sự không thích. Lớn rồi thành thói quen lại thấy thích. Bất kỳ lúc nào khi rảnh, tôi đều chơi piano, cũng là cách giúp các con có tình yêu với âm nhạc. Tôi cũng chơi được guitar, bình thường kiểu đệm đàn thôi chứ không giỏi. Nhưng tôi lại có một hội bạn vong niên rất yêu âm nhạc. Có những người chơi đàn piano và guitar rất giỏi và thỉnh thoảng chúng tôi tụ lại với nhau ca hát, đánh đàn…

PV: Cảm ơn Nguyên, chúc bạn thành công với dự án PhinDeli, lúc đó thì tôi cũng tự hào lắm!

THANH THỦY (thực hiện)

(Đã đăng trên tạp chí Doanh Nhân, số 138, ra ngày 20/8/2013)

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s